Çocuklar İçin Besleyici Yemekler

Çocuğun tabağına koyduğunuz yemeğin yarısı geri geliyorsa, sorun genellikle tarifte değil kurguda olur. Aşağıda hem "ne pişirsem" hem de "nasıl yedirsem" sorularına birlikte cevap veren bir yol haritası var. Kendi mutfağınızda, elinizdeki malzemelerle uygulayabileceğiniz bir çocuk beslenme tarifi mantığı kurmak, tek tek tarif ezberlemekten daha işe yarar.

Önce merak edilenler

Çocuk için "besleyici yemek" tam olarak ne demek?

Bir tabağın besleyici sayılması için üç şeyin bir arada olması yeterlidir: protein (yumurta, kıyma, tavuk, balık, baklagil, yoğurt), kompleks karbonhidrat (bulgur, pirinç, patates, tam buğday ekmeği) ve renkli bir sebze. Buna bir kaşık zeytinyağı ya da tereyağı eklediğinizde, yağda çözünen vitaminlerin emilimi de kolaylaşır. Karmaşık tarif aramak yerine bu üçlüyü tutturmaya odaklanmak çoğu zaman yeterli.

Çocuğum sebzeyi görünce reddediyor, saklamalı mıyım?

Tamamen saklamak kısa vadede işe yarar, uzun vadede işe yaramaz. Çünkü çocuk sebzeyi tanımadan tüketmiş olur ve bir sonraki tabakta yine reddeder. Dengeli yol: bir kısmını görünür bırakmak, bir kısmını rendeleyip yemeğin içine yaymak. Örneğin köftenin harcına rendelenmiş kabak koyarken, tabağın kenarına iki dilim salatalık da bırakın. "Tanıdıklık" ancak tekrar tekrar görmekle oluşur.

Kaç kez denemem gerekir?

Yeni bir tada alışmak çoğu çocukta tek denemeyle olmaz. Aynı sebzeyi farklı biçimlerde (fırında, püre olarak, çorbada, köftenin içinde) belirli aralıklarla sunmaya devam etmek en etkili yöntemdir. Reddedildi diye menüden çıkarmak, o besini kalıcı olarak kaybettirir.

Adım adım: besleyici bir çocuk menüsü kurmak

1. Hafta başında dört ana yemek belirleyin. Biri kıymalı, biri tavuklu, biri balıklı, biri baklagilli olsun. Bu dörtlü, protein çeşitliliğini otomatik olarak sağlar. Et ve tavuk yemekleri ile deniz ürünleri bölümlerindeki basit tariflerden başlayabilirsiniz.
2. Her yemeğin yanına bir "taşıyıcı" seçin. Pilav, bulgur pilavı, haşlanmış patates ya da makarna. Çocuklar tanıdık dokuları sever; yanında bildiği bir garnitür varsa yeni yemeğe daha kolay yaklaşır.
3. Sebzeyi iki kanaldan verin. Birinci kanal: yemeğin içinde erimiş halde (rendelenmiş havuç, doğranmış ıspanak, ezilmiş bezelye). İkinci kanal: tabağın kenarında çubuk halinde çiğ sebze. İkisi birden reddedilse bile, biri kabul görme şansına sahip olur.
4. Porsiyonu küçük tutun. Dolu bir tabak çocuğu daha yemeye başlamadan yorar. Az koyup "bitirdin, biraz daha ister misin?" demek, çok koyup "bitir" demekten çok daha verimli.
5. Şekli ve rengi değiştirin. Aynı köfte, top yerine ince uzun şekilde yapıldığında elle tutulabilir hale gelir. Fırında pişen sebzeleri farklı renklerde bir arada sunmak da ilgi çeker. Fırın yemekleri hem az yağ gerektirir hem de tek tepside protein + sebze kombinasyonuna izin verir.
6. Ara öğünleri planlı yapın. Ana yemekten yarım saat önce verilen bir bisküvi, iştahı tamamen kapatır. Ara öğünü meyve, yoğurt, bir dilim ev yapımı kek ya da peynirli ekmekle kurun ve ana öğünden en az iki saat önce bitirin.
7. Çocuğu mutfağa sokun. Yoğurdu karıştırmak, köfteyi yuvarlamak, sebzeyi tepsiye dizmek… Kendi hazırladığı yemeği reddetme olasılığı belirgin biçimde düşer. Basit kek ve kahvaltı hazırlıkları bu iş için en uygun başlangıçlardır.
8. Kaydını tutun. Hangi yemeği sevdi, hangisini yarım bıraktı, hangisine hiç dokunmadı? İki haftalık basit bir not, tahmin yürütmeyi bitirir ve menünüzü gerçek verilere göre kurmanızı sağlar.

Pratik eşleştirme tablosu

Sık yapılan hatalar

• Yemeği ödül-ceza aracına çevirmek. "Bunu yersen tatlı var" cümlesi, sebzeyi cezaya, tatlıyı hedefe dönüştürür. Tatlıyı ayrı bir şey olarak, koşulsuz ve ölçülü verin.
• Her öğünde farklı yemek pişirmek. Çocuk için ayrı tencere kurmak, onu aile menüsünden koparır. Aile yemeğinin baharatını kısıp aynı yemeği paylaşmak daha sürdürülebilir.
• Tuz ve şekere erken alıştırmak. Damak tadı hızlı şekillenir. Yemeği kendi tabağınızda tuzlamak, çocuğun tabağını sade bırakmak basit bir çözüm.
• Ekranla yedirmek. Ekran karşısında yemek, tokluk sinyalinin fark edilmesini engeller. Sofrada geçen on dakika, ekran karşısında geçen yarım saatten verimlidir.
• Öğün ar